Phần lớn các buổi truyền diễn ra không có gì đặc biệt. Nhưng đội ngũ điều trị luôn chuẩn bị sẵn để xử lý phản ứng, và việc bạn báo sớm là mắt xích quan trọng nhất trong quy trình đó.
Nguyên tắc chung
- Báo ngay khi thấy bất kỳ điều gì khác lạ.
- Đừng chờ xem nó có tự hết không.
- Không có triệu chứng nào là quá nhỏ để báo.
- Điều dưỡng luôn ở gần và có nút gọi.
- Báo sớm giúp xử lý dễ hơn nhiều.
Phản ứng dị ứng
- Ngứa, nổi mẩn, đỏ bừng mặt.
- Khó thở hoặc thở khò khè.
- Tức ngực hoặc đau lưng.
- Sưng môi, lưỡi hoặc mặt.
- Chóng mặt hoặc cảm giác sắp ngất.
- Bấm nút gọi ngay lập tức.
Những dấu hiệu này thường xuất hiện trong những phút đầu của buổi truyền, đó là lý do bạn được theo dõi sát ở giai đoạn đầu.
Vì sao được theo dõi sát ở đầu buổi
- Phần lớn phản ứng xảy ra trong những phút đầu.
- Tốc độ truyền thường chậm lúc bắt đầu.
- Điều dưỡng kiểm tra dày hơn ở giai đoạn này.
- Sau đó mới tăng dần tốc độ.
Hiểu quy trình này giúp bạn không lo lắng khi thấy điều dưỡng kiểm tra liên tục lúc đầu rồi thưa dần về sau.
Thuốc dự phòng trước truyền
- Một số phác đồ dùng thuốc dự phòng dị ứng.
- Chúng được dùng trước khi bắt đầu truyền.
- Có thể gây buồn ngủ.
- Đây là lý do nhiều người ngủ trong lúc truyền.
- Hỏi xem bạn có được dùng thuốc này không.
Thoát mạch
- Là khi thuốc thoát ra ngoài lòng mạch.
- Gây đau, rát hoặc sưng tại vị trí truyền.
- Báo ngay khi thấy đau hoặc sưng.
- Xử lý sớm giảm được tổn thương.
- Đây là lý do một số thuốc cần truyền qua tĩnh mạch lớn.
Cảm giác trong lúc truyền
- Một số người thấy vị lạ trong miệng.
- Một số thấy lạnh dọc theo đường truyền.
- Một số thấy buồn nôn nhẹ.
- Báo cho điều dưỡng để họ biết.
- Phần lớn những cảm giác này là lành tính.
Khi phản ứng xảy ra
- Điều dưỡng sẽ tạm dừng truyền.
- Đánh giá tình trạng của bạn.
- Có thể dùng thuốc xử lý.
- Có thể truyền lại chậm hơn sau đó.
- Có thể hoãn sang buổi khác.
Việc tạm dừng không có nghĩa là bạn không tiếp tục điều trị được; trong nhiều trường hợp buổi truyền được tiếp tục với tốc độ chậm hơn.
Sau khi đã từng có phản ứng
- Ghi rõ vào hồ sơ để mọi người biết.
- Các buổi sau sẽ có biện pháp dự phòng.
- Có thể truyền chậm hơn.
- Có thể theo dõi sát hơn.
- Nhắc lại cho điều dưỡng mỗi buổi.
Phản ứng muộn sau khi về nhà
- Một số phản ứng xuất hiện vài giờ sau.
- Hỏi trước dấu hiệu nào cần gọi khi ở nhà.
- Giữ số liên hệ ngoài giờ ở chỗ dễ thấy.
- Đừng chờ tới sáng hôm sau nếu thấy nghiêm trọng.
Biết trước ranh giới giữa khó chịu thông thường và dấu hiệu cần gọi ngay là thông tin quan trọng nhất mang về nhà sau buổi truyền.
Với người đi cùng
- Họ cũng nên biết các dấu hiệu cần báo.
- Họ có thể nhận ra thay đổi ở bạn trước bạn.
- Nói cho họ biết nút gọi ở đâu.
- Họ không cần ngại gọi điều dưỡng.
Khi thuốc được truyền nhiều loại nối tiếp
- Nhiều phác đồ gồm vài loại thuốc truyền lần lượt.
- Mỗi loại có tốc độ và thời gian riêng.
- Phản ứng nếu có thường liên quan tới một loại cụ thể.
- Hỏi điều dưỡng đang truyền loại nào.
- Điều đó giúp mô tả chính xác hơn khi có vấn đề.
Biết mình đang ở giai đoạn nào của buổi truyền cũng giúp bạn ước lượng thời gian còn lại, và với những buổi kéo dài nhiều giờ thì đó là thông tin có ích cho cả bạn lẫn người đi cùng.
Về mặt tâm lý
- Lo lắng trong lúc truyền là bình thường.
- Có thể gây cảm giác giống triệu chứng thật.
- Vẫn cứ báo và để điều dưỡng đánh giá.
- Kỹ thuật thở chậm có thể giúp.
- Nói với điều dưỡng nếu bạn thấy rất lo.
Đừng ngại vì sợ làm phiền
- Đây là lý do phổ biến khiến người ta im lặng.
- Điều dưỡng ở đó chính là để theo dõi bạn.
- Báo một triệu chứng nhỏ không phải là làm phiền.
- Không báo mới là vấn đề.
- Họ thà kiểm tra thừa còn hơn bỏ sót.
Rất nhiều người ngồi chịu đựng một cảm giác khó chịu suốt buổi truyền vì không muốn gọi điều dưỡng. Nhưng phát hiện sớm luôn dễ xử lý hơn, và việc bạn báo giúp họ làm đúng công việc của mình chứ không cản trở gì.
Tóm lại
Việc bạn báo sớm là mắt xích quan trọng nhất trong quy trình xử lý phản ứng. Không có triệu chứng nào là quá nhỏ để báo, kể cả khi bạn nghĩ đó chỉ là do lo lắng. Dấu hiệu dị ứng thường xuất hiện trong những phút đầu, đó là lý do bạn được theo dõi sát ở giai đoạn đó. Và việc tạm dừng truyền không có nghĩa là bạn không tiếp tục điều trị được.
Câu hỏi thường gặp
Phản ứng trong lúc truyền có phổ biến không?
Phần lớn buổi truyền diễn ra bình thường, nhưng đội ngũ luôn chuẩn bị sẵn để xử lý nếu có.
Tôi nên làm gì khi thấy khác lạ?
Báo điều dưỡng ngay lập tức, đừng chờ xem nó có tự hết không.
Thoát mạch là gì?
Là khi thuốc thoát ra ngoài lòng mạch vào mô xung quanh, gây đau và sưng tại chỗ.
Bị phản ứng một lần thì lần sau có truyền được không?
Thường vẫn được với các biện pháp dự phòng. Bác sĩ sẽ quyết định dựa trên trường hợp cụ thể.